Browsing Tag

Plasterk

Hogere gemeentebelastingen

9 januari 2015

Tussen alle trieste hectiek rondom Charlie Hebdo door, presenteerde minister Plasterk deze week een plan waarmee de lokale democratie versterkt zou moeten worden. Een belangrijk onderdeel hiervan is dat gemeente de mogelijkheid moeten krijgen om meer lokale belastingen te heffen.

“Een gemeente kan democratisch besluiten om bijvoorbeeld een mooi zwembad en een mooie bibliotheek te bieden en dan dus de belastingen te heffen om dat van te betalen”, lichtte hij toe. “Of een gemeente kan zeggen: wij houden liever de lasten zo laag mogelijk en mensen lenen maar boeken van elkaar.”

In eerste instantie lijkt hier misschien sprake van een sympathiek voorstel. Bij lokale verkiezingen kunnen colleges dan afgerekend worden op hun (belasting)beleid. Maar ik heb toch enkele bedenkingen bij dit proefballonnetje van Plasterk. De afgelopen jaren heeft de rijksoverheid steeds meer taken gedelegeerd naar de gemeenten. Dit is gepaard gegaan met grote bezuinigingen. Zoals te verwachten viel komen hierdoor steeds meer gemeenten financieel in het nauw te zitten.  Het is dan te makkelijk om gelijk maar weer naar het belastinginstrument te grijpen. Een sterk staaltje socialistisch staatsdenken. Per saldo gaan de belastingen niet omhoog belooft Plasterk. Maar dat moet ik dan eerst nog even zien.

Principiëler is het argument dat lokale belastingen niet bedoeld zijn om basisvoorzieningen zoals zorg, onderwijs en veiligheid mee te betalen. En dat dreigt dan toch te gaan gebeuren. Daar betalen we in Nederland al meer dan voldoende belasting voor via de BTW en inkomstenbelasting.

Ik zou het van lef getuigen als Plasterk zich sterk maakt voor gelijke financiering van alle gemeenten in Nederland. Nu komen plattelandsgemeenten er nog bekaaid vanaf t.o.v. steden. Als op dat speelveld gelijke spelregels gelden dan kan het fair om zijn om de belastingen ook voor een gedeelte te decentraliseren. Wel met de keiharde voorwaarde dat de inkomstenbelasting dan drastisch omlaag kan. Alleen dan kan een gemeente zich door inventief (belasting)beleid positief onderscheiden. In het andere geval worden gemeenten blij gemaakt met een klapsigaar uit eigen doos.